KRISHNAMURTI: LEVEN ZONDER GEWELD WAARNEMER = WAARGENOMENE
Heb je ontdekt dat je geconditioneerd
bent omdat je onderzocht, gezocht en ernaar gekeken hebt.
Als dat zo is: wie heeft het dan
ontdekt? - de waarnemer, de onderzoeker, de analyserende? - wie is degene die al die chaos
en waanzin die deze conditioneringen in deze wereld teweegbrengt, waarneemt, onderzoekt,
analyseert?
'Wie' heeft er door middel van
observatie de structuur van deze conditioneringen en haar gevolgen ontdekt?
Door waar te nemen wat er gebeurt,
innerlijk en uiterlijk - de conflicten, de oorlogen, de ellende, de verwarring, in je en
om je heen (de buitenwereld is een onderdeel van je gesteldheid) - door dit zeer
nauwkeurig gade te slaan (overal in de wereld is hetzelfde aan de hand) heb ik ontdekt dat
ik geconditioneerd ben en heb ik ingezien wat de consequenties van deze conditionering
zijn.
Dus: er is de 'waarnemer' die ontdekt
heeft dat hij geconditioneerd is en de vraag rijst: verschilt de waarnemer van hetgeen hij
heeft waargenomen en ontdekt, is het iets dat los van hemzelf staat?
Als er een onderscheid is, is er
opnieuw verdeeldheid en daardoor conflict over de wijze waarop deze conditionering moet
bevrijden, wat je ermee aan moet, enz.
Je moet proberen erachter te komen of er twee verschillende dingen zijn, twee gescheiden bewegingen, de 'waarnemer' en het waargenomene.
Het is ontzaglijk belangrijk dit voor
jezelf uit te zoeken; als je dit doet treedt er een algehele verandering op in je hele
denkwijze.
Het is een uiterst radicale
ontdekking op grond waarvan de structuur van de moraal, het voortduren van kennis, voor
jezelf een heel andere betekenis krijgt.
Onderzoek of je dit zelf ontdekt, of
dat je alleen maar geaccepteerd hebt wat anderen je als feit voorhouden; kijk of je het
zelf ontdekt hebt zonder tussenkomst van iemand anders die je gezegd heeft: 'zo is het.'
Als het jouw ontdekking is, maakt het een enorme energie vrij, die daarvoor werd verspild aan de scheiding tussen de 'waarnemer' en het waargenome.
De waarnemer is niet gescheiden van het waargenomene.
Wanneer je ontdekt dat je geconditioneerd bent, rijst de vraag: Wie heeft dat ontdekt?
Krishnamurti stelt dat de waarnemer zelf onderdeel is van wat hij waarneemt—er is geen scheiding.
Door nauwkeurige observatie van innerlijke en uiterlijke conflicten (zoals oorlog, verwarring, ellende), ontdek je je eigen conditionering.
Deze ontdekking is alleen waardevol als ze voortkomt uit directe ervaring, niet uit het aannemen van wat anderen zeggen.
Als je werkelijk inziet dat de waarnemer en het waargenomene één zijn, ontstaat er een radicale verandering in je denkwijze.
Dit inzicht bevrijdt energie die anders verspild wordt aan innerlijke verdeeldheid en conflict.
Krishnamurti moedigt aan om zélf te onderzoeken, zonder tussenkomst van autoriteit of externe invloeden.
Alleen dan ontstaat authentiek begrip en transformatie.
![]()